Hirfanlı HES Yerli Teknolojiyle Modernize Ediliyor
Hirfanlı HES, yerli teknolojiyle modernize ediliyor. Türbin verimliliğinin %94’e çıkarılması hedeflenirken, santralin ekonomik ömrü 40-50 yıl uzatılacak.
Yaklaşık 67 yıldır elektrik üreten Hirfanlı HES, yerli teknoloji kullanılarak kapsamlı bir modernizasyon sürecine girdi. 1953’te temeli atılan ve ilk üniteleri 1959’da faaliyete geçen santral, 128 megavat kurulu güce sahip 4 ünitesiyle bugüne dek 17 milyar 205 milyon kilovatsaat elektrik üretti.
Rehabilitasyon çalışmalarıyla santralin türbin verimliliğinin yüzde 87,9’dan yüzde 94,15’e çıkarılması hedefleniyor. Bu artış sayesinde aynı su kullanımıyla yıllık 15 gigavatsaat ek elektrik üretimi sağlanacak. Elde edilecek ek kapasite, yaklaşık 10 bin konutun yıllık enerji ihtiyacını karşılayabilecek düzeyde.
Yerli Teknolojinin Katkısı ve Hedefler
Projede, HES teknolojilerinde yüzde 92’lik yerlilik oranı hedefleniyor. Türbin tasarımı TEMSAN, jeneratör yenileme EÜAŞ Jeneratör Fabrikası, kontrol ve otomasyon sistemleri ise EÜAŞ tarafından yürütülüyor. Kritik bileşenlerin geliştirilmesinde TÜBİTAK MAM da görev alıyor. Bu çalışmalarla yabancı tedarikçilere olan lisans ve güncelleme bağımlılığının azaltılması amaçlanıyor.
Kapsamlı modernizasyonun ardından santralin ekonomik ömrünün en az 40-50 yıl daha uzatılması planlanıyor. İlk ünitenin rehabilitasyonunun bu yıl sonunda tamamlanması öngörülüyor. 1983’te ilk yerli türbine ev sahipliği yapan Hirfanlı HES’in, rehabilitasyon sonrası Elektrik Piyasası Yan Hizmetler Yönetmeliği kriterlerini de karşılayarak şebeke dengeleme ve frekans düzenleme hizmetlerine katkı sunması bekleniyor.
Verimlilik Artışı ve Gelecek Beklentileri
EÜAŞ Hidrolik Santraller Daire Başkanı Gökhan Kaya, rehabilitasyonun santralin verimliliğini artırmayı ve ömrünü uzatmayı amaçladığını belirtti. Zamanla oluşan verim kayıplarını gidermeyi hedeflediklerini ifade eden Kaya, normalde yüzde 90 verimle tasarlanan türbinlerin son ölçümlerde yüzde 87 civarına düştüğünü tespit ettiklerini söyledi.
Kaya, yeni tasarım ve dizayn çalışmalarıyla rehabilitasyondan çıkan ünitenin yüzde 94 verimle çalışmasını beklediklerini vurguladı. Tamamen yerli ve milli imkanlarla yürütülen rehabilitasyonun yüzde 92 yerlilik oranına sahip olacağını ekledi. İlk ünitenin tamamlanmasının ardından diğer ünitelerin de kademeli olarak yenileneceğini belirtti.
Hirfanlı HES’in 1959’dan bu yana yaklaşık 17 milyar 205 milyon kilovatsaat elektrik ürettiğini ve yıllık ortalama 250 milyon kilovatsaat ile yaklaşık 160 bin hanenin enerji ihtiyacını karşıladığını aktardı. Kaya ayrıca, Kızılırmak Havzası’nda yağışlardan en az etkilenen bölgelerden biri olmasına rağmen Hirfanlı rezervuar alanında ciddi bir yükselme izlediklerini ve bu yükselişin devam etmesini beklediklerini sözlerine ekledi.
Yorum Yap