DOA Sistemi İle İçecek Ambalajı İthalatında Yüzde 35-40 Düşüş Hedefleniyor
DOA Sistemi ile Türkiye’de içecek ambalajı ham maddesi ithalatında yüzde 35-40 azalma hedefleniyor. Sistem, 482 üretici ve 2 milyon kullanıcı ile şimdiden önemli bir geri dönüşüm ivmesi yakaladı.
Türkiye’de yıllık yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının atık haline geldiğini ve bunların önemli bir kısmının geri kazanılamaması nedeniyle doğal kaynakların gereksiz tüketildiğini belirten TÜÇA Başkanı Öztürk, yeni Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DOA) ile bu döngüyü tersine çevirmeyi amaçladıklarını açıkladı. Sistem tam kapasiteye ulaştığında içecek ambalajı ham maddesi ithalatında yüzde 35 ila 40 arasında bir azalma öngörülüyor.
Öztürk, basın toplantısında yaptığı açıklamada, DOA Sistemi’nin üreticiden tüketiciye, iade noktalarından geri dönüşüm tesislerine kadar tüm süreci dijital olarak takip ettiğini belirtti. Bu sayede yüksek kaliteli ikincil ham maddelerin yeniden üretime kazandırılması hedefleniyor. Ulusal entegrasyon sürecinin planlandığı gibi ilerlediğini vurgulayan Öztürk, sistemin tam kapasiteye ulaşmasıyla ithalatta önemli bir düşüş yaşanacağını ifade etti.
Sistemde 482 Üretici ve 2 Milyon Kullanıcı Kayıtlı
Mevcut durumda 482 yetkilendirilmiş içecek üreticisinin sisteme dahil olduğunu belirten Öztürk, sistemde kayıtlı ambalajlı içecek sayısının 3 bin 673’e ulaştığını söyledi. İlk 10 günde yaklaşık 20 milyon ambalajın vatandaşlar tarafından sisteme iade edildiğini aktaran Öztürk, mobil uygulamaya kayıtlı kullanıcı sayısının 2 milyonun üzerine çıktığını bildirdi.
Vatandaşların, DOA logolu ambalajları depozito iade makineleri veya manuel iade noktalarına teslim ederek her ambalaj için 1 lira teşvik bedeli alabildiğini hatırlatan Öztürk, sistemin yaygınlaştırılması çalışmalarının sürdüğünü kaydetti. Başlangıçta yaklaşık 2 bin 500 depozito iade makinesiyle başlanan entegrasyon sürecinde, ülke genelinde 20 bin makine kurulması hedefleniyor. Ayrıca, 2026 yılı sonuna kadar en az 10 bin, 2027 yılı sonuna kadar ise yaklaşık 30 bin manuel iade noktasına ulaşılması planlanıyor.
Marketler, bakkallar ve büfelerin yıl sonuna kadar sisteme kademeli olarak entegre edileceği bilgisini veren Öztürk, otel, restoran ve kafelerin de Depozito Bilgi Yönetim Sistemi kayıtlarını tamamlayarak sisteme dahil olacağını belirtti.
Devletin bu sistemde düzenleyici ve denetleyici bir otorite konumunda olduğunu vurgulayan Öztürk, sistemin kamu bütçesinden değil, piyasaya ambalajlı ürün süren firmaların ödediği depozito katılım bedelleriyle finanse edildiğini açıkladı.
DOA Sistemi’nin aynı zamanda yeni bir teknoloji ve hizmet ekosistemi oluşturduğuna dikkat çeken Öztürk, sahada 6 yerli depozito iade makinesi üreticisinin aktif olarak çalıştığını ve 21 yetkilendirilmiş operatörün görev yaptığını belirtti. Bu sayının 35’e ulaşması bekleniyor. Bu yapının, yerli teknoloji yatırımlarını ve yeni istihdam alanlarını desteklediği ifade edildi.
Sistemin çevresel faydalarının yanı sıra sanayinin rekabet gücünü de artıracağını dile getiren Öztürk, Avrupa Birliği’nin Ambalaj ve Ambalaj Atıkları Tüzüğü kapsamında geri dönüştürülmüş ham madde kullanımının zorunlu hale geleceğini hatırlattı. DOA Sistemi ile elde edilecek yüksek kaliteli ve izlenebilir geri dönüştürülmüş ham maddelerin, Türk sanayisinin bu düzenlemelere uyumunu kolaylaştıracağı ve ihracatçılara önemli bir rekabet avantajı sağlayacağı öngörülüyor.
Sistemin tam kapasiteye ulaşmasıyla yaklaşık 37 bin ton sera gazı emisyonunun azaltılması, 1,3 milyar kilovatsaat enerji tasarrufu sağlanması ve 3,6 milyon varil petrol kullanımının önlenmesi hedefleniyor. Bu sistemin, Türkiye’nin döngüsel ekonomi ve sürdürülebilir kalkınma hedeflerine önemli katkılar sunması bekleniyor.
Geri kazanılan her 20 içecek ambalajının yaklaşık 1 dolar tutarında ithal ham madde ihtiyacını ortadan kaldıracağı hesaplanırken, sistem sayesinde cari açığa yıllık en az 600 milyon dolar doğrudan katkı sağlanması hedefleniyor. Elde edilecek yüksek kaliteli geri dönüştürülmüş PET, cam ve alüminyumun, sanayinin dışa bağımlılığını azaltması bekleniyor.
Yorum Yap